24 Şubat 2014 Pazartesi

Sayfamızda Kinoa bitkisi hakkında bilgileri bulabilirsiniz. 

İnkalar buldu, NASA kullandı



SON yıllarda ABD başta olmak üzere Avrupa ülkelerinde trend olan Kinoa ( quinoa ) bitkisi Türkiye’de yeni yeni tanınmaya başladı.

Anavatanı oldukça soğuk ve yüksek platolara sahip Güney Amerika’nın batı kıyısındaki And Dağları bölgesi olan Kinoa, ağıtlıklı olarak Kolombiya, Arjantin, Peru, Bolivya, Şili ve Ekvador’da yetiştiriliyor.

Kinoanın ilk olarak 5 bin yıl kadar önce İknalar olarak tarımsal besin ürünü olarak yetiştirildiği tahmin ediliyor. Buğday ile pirince alternatif bir besin kaynağı olarak öne çıkan Kinao, zengin protein değerlerine sahip.

ABD’de ‘NASA yemeği’ olarakta ün yapan ürün son birkaç yıldır dünyanında gündeminde.

KİNOA NASA'NIN KİLİT GIDASI


Zengin protein içeriğine sahip NASA bu tahılı astronotların beslenmesinde kullanıyor. Protein açısından çok güçlü. Tüm aminoasitleri, A, B, C, D, E ve K vitaminleri içeriyor. Lif oranı çok yüksek. Üstelik tadı da lezzetli.

Bulgur kıvamında bir tahıl olduğu için aslında Türk mutfağına da çok uygun. Kinoa taneleri yüksek oranda demir, kalsiyum, protein, magnezyum, çinko içeriyor. 100 gramında 13.10 gram protein bulunuyor.

Bir karşılaştırma yapacak olursak, 1 çay fincanı kinoanın içerdiği protein bir orta boy hamburgerdekinden daha fazla. Tahıllarla karşılaştırma yaparsak protein içeriği yüzde 7.5, darının yüzde 9.9, buğdayın yüzde 14.

Bazı kinoa türlerinin protein içeriği yüzde 20’ye dek ulaşabiliyor. Kinoanın protein özelliği sadece miktarı ile sınırlı kalmıyor. Bu proteinler, çok yüksek kalitede ve bütün temel aminoasitleri içeriyorlar.

İnsan beslenmesi bakımından ideale yakın bu protein içeriği sütünkine benziyor. Yine, içerdiği kalsiyum da bir bardak süttekinden daha fazla.

Üstelik B vitamini içeriği bakımından da son derece zengin.Yağ içeriği 100 gramda 5.80 gram, karbonhidrat içeriği 100 gramda 69 gram, lif içeriği ise 100 gramda 6 gram düzeyinde.

1’e 10 kazandırıyor Kinoanın ekimi, buğday ile aynı özellikleri taşıyor. Ekim-kasım aylarında toprağa tohumlar bırakılıyor. Kırmızı, beyaz, siyah renkleri mevcut.

Haziran, temmuz gibi de hasadı yapılıyor. Tohumun kilosu 500 TL. Çok su isteyen bir bitki değil. Bir dekarın ekim maliyeti 500 TL’yi geçmezken, 500-700 kilo verim elde ediliyor. Tarlada 10 TL’ye satılıyor.

Bu hesaplamayla dekar başına 5 bin TL gelir elde edebilirsiniz. Bir dekar alanda bu kadar para kazandıran başka bir ürün şu aşamada yok.
Şu anda üretim yok denecek kadar az olduğu için ürün çok değerli.. Uluslar arası piyasalarda ise ürünün fiyatı 1.5 dolar seviyesinde. Bu nedenle erken eken kazanacak. Şu aşamada müthiş karlı bir iş.

NEREDE YETİŞTİRİLİR?

Kinoa’nın gübre ve su problemi yok. En yüksek verimi rakımı bin ile 4 bin metre arasındaki yaylalık kıraç arazilerde veriliyor. Dağ yamaçlarında ve ovalarda verim değişmiyor.

Bu bitki her türlü toprağa uyum sağlamasıyla ünlü. Kinoa makineli tarıma son derece uygun.

‘Kırmızı Süpergeotu’ görünümündeki Kinoanın bulgur tanesi büyüklüğünde olan ve opak boncuk tanelerini andıran tohumları ya doğrudan ya da öğütülerek kullanılıyor.

Kinoa başta Konya Ovası olmak üzere Torosların kuzeye bakan sarp yamaçlarında ve Doğu Anadolu’nun tüm yüksek platolarında yetişebilecek bir bitki.

Uluslararası Tarım Örgütü ( FAO ) iklimi müsait bölgelerde çiftçilerin bu ürüne yönelmelerini tavsiye ederken, Birleşmiş Milletler ( BM ) geçen yıl ‘Dünya Kinoa Yılı’ ilan etti.

Para Dergisi bu önemli bitkinin Türkiye’de şansı olup olmadığını araştırdık. Sonuçlar gelecekte Türkiye’nin yepyeni bir endüstriyel ürünle tanışacağını gösteriyor.

Bu arada dünyanın en ünlü doktoru Prof. Mehmet Öz sağlıklı beslenme önerilerinde Kinoa’yı mutlaka öneriyor.

Kinoa’nın Türkiye’ye ilk ithalatı dört yıl önce yapılmış. Ambalajlı ürün olarak market raflarında yerini almaya başladı. Ayrıca markalı restoran zincirleri ile beş yıldızlı otellerin dünya mutfaklarında Kinoalı yemekler hazırlanıyor.

Yüksek miktarda protein ve temel amino asitlerin ( protein yapıtaşı ) tamamını içeren tek bitkisel gıda olan Kinoa’nın baskın bir tadı olması için birçok tatlı ve tuzlu yemek yapımına uygunluk gösteriyor.
Pişirilmesi oldukça kolay ve pek çok farklı şekilde tüketilebiliyor. Amerika’da un formu bisküvi ve kek karışımlarında kullanılıyor.

Kısacası buğdayın kullanıldığı bir çok alan Kinoa için de uygun. Ürünü en çok protein yapısı nedeniyle vejetaryenler ve sağlıklı beslenmeye dikkat edenler tercih ediyor.

ERKEN EKEN KAZANIR

Kinoadan hektar başına 3-4 ton ürün elde ediliyor. Tohumları beyaz, sarı, kırmızı, mor, kahverengi ya da siyah olabilen kinoa, kuraklık ve soğuk gibi zorlu çevre koşullarına kolaylıkla uyum sağlamasıyla tanınıyor.

Son yıllarda uluslararası pazarda ürünün fiyatı kilogram başına 1.5 dolara ulaşmış durumda. Türkiye’de henüz yeni olduğu için tarlada 10 TL’den satmak mümkün. Perakende satış rakamı ise 46 TL’ye kadar ulaşıyor.

Hal böyle olunca çiftçiler için kazançlı bir bitki olarak karşımıza çıkıyor. Bu ürünü erken eken çiftçilerin kazançlı çıkacağını söylemek için kahin olmak gerekmiyor.

Peki bu bitki Türkiye’de yetişebilir mi? Adanalı müteahhit Hüseyin Ateşok, iki yıldır beş dekar alanda deneme üretimi yapmış.

Sonuçlar iyi çıkınca bu yıl 100 dekar alanda ekim yapmaya karar vermiş.

Ateşok, tohum da yetiştirdiklerini belirterek, yeni ekim alanlarının oluşmaya başladığını söylüyor. Ateşok, şu değerlendirmeyi yapıyor:

ADANA’DA YETİŞTİRİLMEYE BAŞLANDI

‘’Kinoa ABD’de çok talep görüyor. NASA astronotlarının yiyeceği olarak ün yapmış durumda. Türkiye’de de yetiştirilmesinin mümkün olduğunu herkese gösterdik.

Geliştirdiğimiz tohumları Antalya, Mersin, Zonguldak, Konya, Kırşehir, Yozgat ve Niğde’de çiftçilere verdik. Şimdi onlar da deneme üretimi yapacak. Yozgat Belediye Başkanı Yusuf Başer konuyla yakından ilgileniyor.

Kırşehir Tohum Yetiştiricileri Birliği Başkanı Dağıstan Karahasanoğlu ile görüşüyoruz. 100 dekarlık alan diyoruz ama bunu bin dekara çıkarabiliriz. Şu anda çok karlı bir iş. Dekarda 500-700 kilogram ürün elde ediliyor.

Çiftçilere bu ürünü ekmelerini tavsiye ediyorum. Elimizde çok fazla tohum yok ama elimizden geldiğince yardımcı oluyoruz. Özellikle buğdaya uygun bölgeleri kinoa ile ilgilenebilir.’’

Hüseyin Ateşok’un verdiği bilgiye göre, Marmara Üniversitesi’nden uzmanlar kinoa üretimini yerinde görmeye gelecekmiş. Numuneler alıp, Türkiye ile Amerika’daki üretmlerin besin değerlerini karşılaştıracaklarmış.

Ateşok, ‘’Üniversitenin yapacağı çalışma bizim için de önemli. Sonuçları biz de merakla bekleyeceğiz’’ diyor. DÖRT YILDIR İTHAL EDİYOR İstanbul merkezli Bora Tarım Ürünleri, dört yıldır kinoa ithal ediyor.

İthal ettiği ürünleri Dimyat Kuinoa markasıyla piyasaya veriyor. Ürün Migros ve Macro Center’larda satılıyor. Bora Tarım Ürünleri Genel Müdür Yardımcısı Murat Darga, kinoayı Peru’dan ithal ettiklerini söylüyor.

Darga, ‘’Adana , Samsun, Balıkesir’de deneme üretimleri yapıldığını duydum. Anavatanıyla aynı kalitede olur mu bilemiyorum. Zaman gösterecek’’ diyor.

ithal ettikleri ürünleri genelde vejetaryenlerin tercih ettiğini belirten Darga, zincir restoran ve beş yıldızlı otellerin de müşterileri arasında olduğunu belirtiyor.

Darga, kinoaları geniş kitlelere duyurabilmek için bir etkinlik hazırlıkları olduğunu söylüyor. İstanbul’da merkezi bir yerde ünlü aşçılarla tanıtım günleri yapmayı planlıyorlar.

Henüz net tarih belirlenmemiş ama muhtemelen nisan ayının ilk haftasında ‘’Kinoa Tanıtım Günleri’’ adlı bir etkinlik gerçekleştirilecek. Murat Darga, kinoayı kendi evlerinde de tükettiklerini belirterek, ‘’Haşlayıp birçok yemeğin içine atıyoruz.

Pilav gibi de tüketilebilir. Tüketiminin yaygın olduğu bölgelerde un, bisküvi, makarna ve ekmeği yapılıyor. Biz keklerin içine de koyuyoruz’’ diyor.

0 yorum:

Yorum Gönder